Strona Główna Historia

URZĄD GMINY BRODY

herb-gb
Adres:
ul. Stanisława Staszica 3
27-230 Brody
woj. świętokrzyskie.
Telefon:
(41) 271-12-31
 fax: (41) 271-19-78
więcej
E-mail:
gmina(at)brody.info.pl
Godziny otwarcia:
Pon: 8:00 -16:00
Wt-Pt: 7:15 - 15:15
du
mp

logo-rii-jst-kolor

sip

Bór Kunowski - Historia z czasów II Wojny Światowej PDF Drukuj Email

W załączniku poniżej publikujemy do pobrania tekst bardzo ciekawej pracy Łukasza Wanata, napisanej w 2005 roku opowiadającej o wydarzeniach jakie miały miejsce w Borze Kunowskim w czasie II Wojny Światowej.

Pobierz tekst pracy

 
Pieśń o Borze Kunowskim PDF Drukuj Email

W załączniku poniżej znajduje się do pobrania tekst utworu poetyckiego "Pieśn o Borze Kunowskim" Henryki z Pasternaków Żelazkowej.

Pobierz tekst "Pieśni o Borze Kunowskim".

 
Brodowianie bronili Westerplatte PDF Drukuj Email

Westerplatte-Jan-Gebura-Jozef-Kutera-Brody-swietokrzyskie-m1 września 1939r., pierwszy atak Niemców mężnie odpierali żołnierze na Westerplatte. Dziś, mało kto wie, że wśród bohaterów byli dwaj mieszkańcy Brodów (dawniej Brodów Iłżeckich) - Józef Kutera i Jan Gębura.

W skład załogi Wojskowej Składnicy Transportowej na Westerplatte, wchodzili żołnierze specjalnie dobierani ze względu na warunki psychofizyczne - tak wynika z tajnego rozkazu Ministerstwa Spraw Wojskowych z dnia 28 lutego 1939 r.

Więcej…
 
Szukamy starych nazw miejsc PDF Drukuj Email

Brody-Krynki-Lubienia-Ruda-Stykow-Adamow-stara-mapa-z-1937r-mGmina Brody organizuje akcję pod nazwą „Historia nazwami opisana”, która ocaliłaby od zapomnienia stare nazwy miejsc czy przysiółków. Bardzo prosimy uczniów szkół i osoby dorosłe o wspólne zbieranie informacji o nazwach oraz ewentualnie o związanych z nimi opowieściami.

Każdy, kto prześle istotne informacje w tej sprawie, zostanie współautorem publikacji internetowej poświęconej starym nazwom miejsc w gminie Brody.

Więcej…
 
Rys historyczny PDF Drukuj Email

Od najdawniejszych czasów Dolina Kamiennej stanowiła dogodne miejsce do zakładania osad ludzkich. Już w pierwszych wiekach naszej ery, niezliczone ognie dymarek, rozświetlały tajemniczym blaskiem noce północnej części Gór Świętokrzyskich i okolic nad Kamiennej. Na wielką skalę produkowano tu żelazo cenione w cesarstwie rzymskim. Dziś wystarczy trochę poszukać, aby na terenie gminy Brody, znaleźć starożytne kloce żużla. Pierwsza wzmianka historyczna dotycząca naszych okolic pochodzi już z roku 1094. Król Władysław Herman przekazał aktem darowizny tereny, m. in. obecnej gminy Brody na własność biskupów krakowskich. Na początku XII w. król Bolesław Krzywousty uposażył benedyktynów na Św. Krzyżu przekazując im okolice Dziurowa i Kuczowa. Okres średniowiecza w naszym regionie zaznaczył się intensywnym rozwojem hutnictwa. Powstawały tu liczne kopalnie rudy i kuźnice (wieś Brody, Krynki, Stara Ruda, Kuczów), w których wytwarzane były różnorakie wyroby żelazne. Do dziś w wielu zakątkach lasu, zachowały się ślady kopalń w postaci dołów otoczonych wałem.

Pobierz książki o historii gminy:
brody-okladka
M-Langer-Lasy-i-Ludzie-m

Najdłuższą udokumentowaną historią, może się poszczycić wieś Krynki. Najprawdopodobniej w 1353r. ufundowany został przez biskupa krakowskiego Bodzantę, modrzewiowy kościół p.w. Św. Marcina. Pierwsze (zachowane do obecnych czasów) świadectwo pisane o istnieniu parafii w Krynkach pochodzi z 1384 r. Dużo zagadek historycznych kryją okolice Lubieni. Na jednym ze wzgórz prawdopodobnie istniało kiedyś grodzisko. W 1363 r. wydano prawo lokacji wsi na prawie niemieckim. Zapewne osada rozwijała się bujnie skoro w 1440r. biskup Zbigniew Oleśnicki wystawił przywilej lokacji, na prawie magdeburskim - miasta Lubienia. Z nieznanych przyczyn lokacji nie zrealizowano.

Bogactwa naturalne terenów obecnej gminy Brody sprzyjały rozwojowi górnictwa, hutnictwa i rzemiosła. Dla miejscowej ludności oznaczało to poszerzenie możliwości gospodarczych o udział w eksploatacji lasów (kurzenie węgla drzewnego), kopanie i transport rudy, prace przy dymarkach, fryszerkach i kuźnicach. Prace te wykonywali ludzie wolni. Właściciele terenu (duchowni) nie prowadzili sami działalności lecz wydzierżawiali te tereny tak zwanym kuźnikom, którzy organizowali przedsiębiorstwa hutnicze. Dochody kuźników musiały być znaczące, skoro dzierżawca kuźnicy Brodzkiej Mikołaj Zacharski z własnych środków ufundował w 1731 roku kościół w Krynkach, a inny dzierżawca Walenty Duracz, który dostarczał żelazo do budowy pierwszego mostu przez Wisłę w Warszawie oraz produkował uzbrojenie dla armii królewskiej (kule armatnie), został nobilitowany do stanu szlacheckiego przez króla Stefana Batorego

Układ przestrzenny wsi ukształtował się już we wczesnym średniowieczu i zasadniczo nie ulegał zmianie w czasach nowożytnych. Nie zanikały wsie i nie tworzyły się nowe. Rozwój osadnictwa postępował przez rozwój przestrzenny istniejących miejscowości, poprzez powstawanie przysiółków, kolonii etc. Również rozwój demograficzny był powolny, wynikał tylko z przyrostu naturalnego miejscowej ludności.

Udokumentowana w pisanych źródłach historia przemysłu w tej miejscowości rozpoczyna się 19 stycznia 1624 roku. Wtedy to właśnie Mikołaj Szyszkowski, bratanek Marcina Szyszkowskiego, biskupa krakowskiego "odstąpił Mikołajowi Skarszewskiemu i jego żonie Annie z Biskupskich kuźnicę Bród w kluczu iłżeckim". Potwierdzenie dożywotniego użytkowania obiektu rodzina Skarszewskich uzyskała od administratora biskupstwa krakowskiego Jana Alberta Wazy w roku 1633, "za czynszem rocznym 24 złp, na rzecz biskupstwa i 5 złp na rzecz kapituły oraz 10 złp za spuszczenie stawu".

Od roku 1721 klucz brodzki z nadania biskupa krakowskiego Konstantego Szaniawskiego stanowi wyposażenie seminarium duchownego księży kamunistów w Kielcach. Z ich inicjatywy wybudowane tu dymarki istniały od roku 1784. Zakład nie przynosił jednak spodziewanych profitów. Jego modernizację przeprowadził w końcu XVIII wieku kolejny dzierżawca - Nowosielski, powstał wtedy półwielki piec i dwie fryszerki, zniszczone i doprowadzone niemal do bezczynności" przez dwie wielkie powodzie w latach 1812 i 1813. Nowosielski administrował zakładem do roku 1818. W tymże roku "dobra Brody \...\ zostały z pewnymi wyłączeniami oddane górnictwu jako posiadające wiele kuźnic i wielkich pieców". W roku 1819 fabryki Brodzkie ponowne puszczono w bieg.

Wyraźne ożywienie gospodarcze terenów obecnej Gminy Brody, nastąpiło za przyczyną ks. Stanisława Staszica i jego planu nowoczesnego kombinatu metalurgicznego, zlokalizowanego wzdłuż rzeki Kamiennej. Ważnym jego ogniwem była wybudowana w 1834 pudlingarnia i walcownia w Brodach, która przerabiała surówkę z wielkiego pieca w Starachowicach, w kowalne żelazo. Wszystkie urządzenia napędzane były dzięki energii spadku wód spiętrzonych przez tamę. Część przelewu i budynek administracji zakładu, można oglądać do dziś. Okres prosperity nie trwał jednak długo. W 1903 r potężna powódź zniszczyła tamę, część przelewu w Brodach i wszystkie zakłady przemysłowe zbudowane w Dolinie Kamiennej.

przelew-brody-po1906

Więcej…
 
Rocznica bitwy pod Brodami PDF Drukuj Email
Wpisany przez Rajmund Gębura   

brody-powstanie-styczniowe-mPowstanie Styczniowe to największy i najbardziej heroiczny polski zryw narodowo-wyzwoleńczy w XIX wieku. Okolice Brodów były również miejscem starć oddziałów powstańczych z wojskami carskimi. 18 kwietnia 2013 przypada 150 rocznica bitwy pod Brodami.

Więcej…
 
Szukamy śladów powstania PDF Drukuj Email

powstanie-styczniowe-minObchodzimy 150 rocznicę Powstania Styczniowego. Mimo upływu lat, pamięć o tych wydarzeniach nie zanikła i historie powstańcze wciąż są opowiadane po domach. Pragniemy spisać te opowieści i prosimy mieszkańców o ich nadsyłanie. Wciąż za mało ludzi wie, że w Lipiu wielokrotnie obozowali powstańcy a w Brodach, Lubieni i Borze Kunowskim miały miejsce bitwy z oddziałami rosyjskimi.

Więcej…
 
Powstanie Styczniowe na terenie obecnej Gminy Brody PDF Drukuj Email

powstanie-styczniowe-herbMieszkańcy Brodów i okolicznych wsi byli prawdziwymi patriotami.  Jeszcze w okresie poprzedzającym powstanie tworzono organizacje o charakterze patriotycznym. W kwietniu 1861 roku mieszkańcy Lubieni, Krynek i Godowa, nie patrząc na zakazy gubernatora rosyjskiego dotyczące zgromadzeń, zebrali się pod figurą koło urzędu leśnego Iłża w Lubieni, by zamanifestować swoją niechęć do urzędników carskich. Nadleśniczy widząc co się dzieje uciekł do Radomia, sprowadzając Kozaków na bezbronnych chłopów.

Pod koniec marca 1863 r. w niedostępnych ostępach leśnych koło Lipia, Dionizy Czachowski założył obóz powstańczy. W lasach iłżeckich, na początku kwietnia obozowały w okolicy oddziały Władysława Kononowicza byłego oficera rosyjskiego. Oddział Czachowskiego liczył wtedy 389 powstańców, w tym 16 oficerów, a oddział Kononowicza 546 powstańców. Pułkownik Kononowicz przybył z Puszczy Kozienickiej na wezwanie Czachowskiego jako naczelnika wszystkich sił województwa sandomierskiego. Trzecim dowódcą oddziału powstańczego, który przybył na zgrupowanie był mjr Faustyn Gryliński. Celem zgrupowania, które liczyło około 1500 ludzi, było zademonstrowanie siły wobec wroga, choć niektórzy powstańcy byli przeziębieni, mieli odmrożenia i ropnie na nogach.

Więcej…
 
« pierwszapoprzednia1234następnaostatnia »

Strona 1 z 4

Czy wiesz, że...

oltarz-ofiarjeden z olbrzymich głazów w rezerwacie "Skały w Krynkach", według miejscowej legendy służył za ołtarz ofiarny?

Podobno niejaki Gutan składał tam krwawe ofiary bogowi Krynosowi.

elektronik sigara